Kodėl Lietuvoje daugėja nutukusių vaikų?

Teksto dydis:

Kodėl Lietuvoje daugėja nutukusių vaikų?

2016-03-29 16:31

Pasaulio sveikatos organizacijos duomenimis, maždaug 6 proc. viso pasaulio vaikų iki penkerių metų amžiaus yra nutukę arba turi antsvorio. Lietuvoje per du dešimtmečius tokių vaikų padaugėjo net 7-iais procentais. Mitybos specialistų susirūpinimą kelia, kad sparčiai daugėja ir nutukusių ikimokyklinukų,  kurių didžioji dalis dieną praleidžia darželyje ir ten yra maitinami bent tris kartus per dieną. Sveikos mitybos ekspertų teigimu, per pastaruosius keletą metų ugdymo įstaigų maitinimo sistema pažengė į priekį, tačiau tobulėti dar yra kur – nuo sveikesnių patiekalų vaikams iki pačių darbuotojų požiūrio į sveiką mitybą.

„Atsižvelgti į individualius vaiko norus ugdymo įstaigų darbuotojai, deja, neturi galimybių, todėl dažniausiai valgiaraštis sudaromas pagal bendrus reikalavimus ir rekomendacijas. Atskiras valgiaraštis vaikui sudaromas, jei tėvai pateikia gydytojo pažymą apie tam tikrų produktų netoleravimą ar alerginę reakciją – teigia „Tikra mityba“ sveikatai palankaus maisto technologė Raminta Bogušienė. – Nors valgiaraštis atitinka nustatytas angliavandenių, baltymų, riebalų ir kalorijų normas, tačiau nėra atsižvelgiama į kitų vertingų medžiagų, tokių kaip skaidulinės bei mineralinės medžiagos, vitaminai ar antioksidantai, kiekius. Vaikai gauna nemažą kiekį mėsos, tačiau menkos vertės – riebi, sunkiai virškinama mėsa yra patiekiama dažniau, nei, pavyzdžiui, šviežia, „gryna“ paukštienos krūtinėlė.“

Pasak „Tikra mityba“ direktorės Danguolės Gasparavičienės, vištiena yra puikus baltymų šaltinis ir statybinė organizmo medžiaga, būtina augančiam vaiko organizmui. Greitai ir lengvai virškinamą bei pasisavinamą vištieną rekomenduojama patiekti vaikams dažniau, nei riebią mėsą ar jos gaminius. Dažnai vaikams greta pusryčių košės patiekiami sumuštiniai su menkos maistinės vertės batonu bei virta, vadinama „daktariška“ dešra. Ir, nors abu produktai patenkina rekomenduojamų kalorijų kiekį, organizmui naudos iš jų nedaug. Pasak specialistės, panaši situacija yra ir su kitais produktais – vyrauja miltiniai, bulviniai patiekalai, riebūs padažai, trūksta šviežių daržovių ir vaisių, kurių, vietoj 400 g per dieną, vaikai gauna vos 200 g. Ekspertė apgailestauja, kad ugdymo įstaigose tinkamą mėsos paruošimą dažnai apriboja turima technologinė įranga ir vietoj konvekcinių krosnelių, kuriose galima ruošti patiekalus garuose, maisto gamybai tenka rinktis keptuves.

R. Bogušienė atkreipia dėmesį, kad Lietuvoje nėra vaikų sveikatai palankios mitybos ugdymo programos, kaip muzikos ar menų užsiėmimuose, nors, jos nuomone, valgymo kultūros vaikai turėtų būti mokomi jau nuo mažų dienų. Ekspertės teigimu, svarbu ne tik suplanuoti tinkamus valgiaraščius, bet ir ugdymo įstaigų virtuvės personalą bei likusią bendruomenės dalį išmokyti sąmoningumo ir keisti požiūrį į nusistovėjusius mitybos principus: „Darželiuose neretai girdžiu, kaip vaikai raginami suvalgyti viską, kas patiekta – tai nėra normalu. Vaikai patys žino, kiek jiems reikia suvalgyti, o suaugusieji, kurie dažnai galvoja kitaip, gali sutrikdyti įgimtą saikingumo jausmą. Be to, vaikų apetitą ir nuomonę apie patiekalą dažnai lemia išvaizda – jeigu maistas į lėkštę įdėtas netvarkingai ar skęsta padaže, greičiausiai vaikas jo valgyti nenorės.“ Anot specialistės, labai svarbu ne tik patiekti sveiką maistą, bet ir ugdyti vaiko žinias apie jį – pamokėlių metu pasakoti apie naudingus ir kenksmingus produktus, galimas pasekmes organizmui. Ikimokyklinio amžiaus vaikai turėtų žinoti, kodėl paukštienos krūtinėlė ar žuvis naudingesnė už mėsainį, vaisiai – už saldumynus, o arbata ar sultys – už gazuotus gėrimus.

Specialistės atkreipia dėmesį, kad dėl didėjančio mažamečių nutukimo  atsakomybę ypač turėtų jausti tėvai. Nors darželyje draudžiama patiekti rūkytus mėsos gaminius, produktus su iš dalies hidrintais riebalais, bulvių traškučius, itin sūrius ar saldžius produktus bei patiekalus, šie „skanėstai“ dažnai vaikus pasiekia namuose. Tėvai raginami ne tik riboti nerekomenduotinų produktų kiekį, bet ir rinktis kiek įmanoma sveikesnį maisto apdorojimą: virti vandenyje, troškinti ar kepti konvekcinėje krosnelėje. Taip pat patariama dažniau rinktis liesą mėsą – paukštieną, mitybą paįvairinti žuvimi, ankštinių kultūrų produktais, daržovėmis bei vaisiais. Svarbu atminti, kad vaikų valgymo kultūra pirmiausia formuojasi namuose, stebint tėvus ir ragaujant jų pagamintą maistą. Namie sveikai valgantis vaikas, tikėtina, ir mokykloje, ir po pamokų pirmenybę teiks kokybiškiems produktams.

Komentuoti

Skaitytojų komentarai (132)

Senna Rayan 2021-11-15 20:06

AVEȚI ÎNCREDERE ÎN DR ISIKOLO PENTRU OBȚINEREA SOLUȚIEI PE CĂUTAȚI. Numele meu este Senna Rayan și marele DR ISIKOLO este cu adevărat puternic și știe să-și facă treaba perfect. Dacă nu era el, nu mi-aș putea imagina ce s-ar fi întâmplat. Fostul meu se certa mereu cu mine și mă maltrata mereu. A început să se poarte ciudat și amuzant și m-a lăsat fără niciun motiv pentru o altă fată. Am crezut că toată speranța a dispărut. Am căutat ajutor pe internet și am dat peste contacte DR ISIKOLO. Am fost încântat și l-am contactat pe e-mail și i-am spus ce se întâmplă. A râs și m-a asigurat să mă liniștesc că mă va ajuta și că fostul meu se va întoarce rugându-mă. Și-a făcut treaba și a făcut vraja pentru mine și în 2 zile, fostul meu a venit să-și ceară scuze așa cum mi-a spus. Astăzi trăim amândoi împreună și suntem și mai îndrăgostiți decât eram înainte să plece el. Contactați Marele DR ISIKOLO pentru propriul ajutor. E-mail: [email protected] Puteți, de asemenea, să-l WhatsApp pe +2348133261196.

Alicia Bailey 2021-11-04 09:54

Sunt foarte surprinsă de experiența miraculoasă și de minunile lui DR ISIKOLO care au fost răspândite pe internet și în întreaga lume, cum a ajutat minunat oamenii din întreaga lume să-și restaureze iubiții pierduți. L-am contactat după ce am trecut prin atâtea mărturii de la diferiți oameni. el ajută să-l aducă înapoi pe fostul iubit. I-am spus despre soțul meu și despre cum m-a abandonat acum aproximativ 4 luni și a plecat de acasă cu tot ce aveam. Am fost nedumerit când mi-a spus doar să zâmbesc și să mă odihnesc să mă asigur că se va ocupa de toate în doar 48 de ore. Am respectat procesul și el și-a făcut treaba. După a doua zi, soțul meu m-a sunat, am fost atât de șocată încât am preluat apelul și nu mi-a venit să cred urechilor. chiar mă implora să-l iert și făcea promisiuni la telefon. Era clar că DR ISIKOLO ne-a restabilit dragostea și fericirea pe care le-am avut și să rămână permanent. Ei bine, dacă aveți nevoie de un vrăjitor eficient și real pentru orice problemă din viața dvs., îl puteți contacta pe DR ISIKOLO pe e-mailul lui: [email protected] sau pe WhatsApp-ul lui la: +2348133261196.

Emanuela Dino 2021-11-03 09:38

După ce am fost în relație cu el de șapte ani, s-a despărțit de mine, am făcut tot posibilul să-l aduc înapoi dar totul a fost în zadar, mi-am dorit atât de mult înapoi din cauza dragostei pe care o am pentru el, l-am implorat cu tot , am făcut promisiuni, dar el a refuzat. Am explicat cuiva problema mea online și ea mi-a sugerat să contactez mai degrabă un vrăjitor DR ISIKOLO care m-ar putea ajuta să fac o vrajă pentru a-l aduce înapoi, dar eu sunt genul care nu a crezut niciodată în vrajă, nu am avut de ales decât să o încerc. si mi-a spus ca nu e nici o problema ca totul va fi bine inainte de doua zile, ca fostul meu se va intoarce la mine dupa 2 zile, a facut vraja si surprinzator, era in jur de ora 16. M-a sunat fostul meu, am fost atât de surprins. Într-adevăr, DR ISIKOLO a restabilit dragostea și conexiunea pe care le-am împărtășit și s-a întors la mine. Oricine ar putea avea nevoie de ajutorul vrăjitorului, de adresa lui de e-mail: [email protected] sau de WhatsApp/Viber lui la: +2348133261196.