Kodėl Lietuvoje daugėja nutukusių vaikų?

Teksto dydis:

Kodėl Lietuvoje daugėja nutukusių vaikų?

2016-03-29 16:31

Pasaulio sveikatos organizacijos duomenimis, maždaug 6 proc. viso pasaulio vaikų iki penkerių metų amžiaus yra nutukę arba turi antsvorio. Lietuvoje per du dešimtmečius tokių vaikų padaugėjo net 7-iais procentais. Mitybos specialistų susirūpinimą kelia, kad sparčiai daugėja ir nutukusių ikimokyklinukų,  kurių didžioji dalis dieną praleidžia darželyje ir ten yra maitinami bent tris kartus per dieną. Sveikos mitybos ekspertų teigimu, per pastaruosius keletą metų ugdymo įstaigų maitinimo sistema pažengė į priekį, tačiau tobulėti dar yra kur – nuo sveikesnių patiekalų vaikams iki pačių darbuotojų požiūrio į sveiką mitybą.

„Atsižvelgti į individualius vaiko norus ugdymo įstaigų darbuotojai, deja, neturi galimybių, todėl dažniausiai valgiaraštis sudaromas pagal bendrus reikalavimus ir rekomendacijas. Atskiras valgiaraštis vaikui sudaromas, jei tėvai pateikia gydytojo pažymą apie tam tikrų produktų netoleravimą ar alerginę reakciją – teigia „Tikra mityba“ sveikatai palankaus maisto technologė Raminta Bogušienė. – Nors valgiaraštis atitinka nustatytas angliavandenių, baltymų, riebalų ir kalorijų normas, tačiau nėra atsižvelgiama į kitų vertingų medžiagų, tokių kaip skaidulinės bei mineralinės medžiagos, vitaminai ar antioksidantai, kiekius. Vaikai gauna nemažą kiekį mėsos, tačiau menkos vertės – riebi, sunkiai virškinama mėsa yra patiekiama dažniau, nei, pavyzdžiui, šviežia, „gryna“ paukštienos krūtinėlė.“

Pasak „Tikra mityba“ direktorės Danguolės Gasparavičienės, vištiena yra puikus baltymų šaltinis ir statybinė organizmo medžiaga, būtina augančiam vaiko organizmui. Greitai ir lengvai virškinamą bei pasisavinamą vištieną rekomenduojama patiekti vaikams dažniau, nei riebią mėsą ar jos gaminius. Dažnai vaikams greta pusryčių košės patiekiami sumuštiniai su menkos maistinės vertės batonu bei virta, vadinama „daktariška“ dešra. Ir, nors abu produktai patenkina rekomenduojamų kalorijų kiekį, organizmui naudos iš jų nedaug. Pasak specialistės, panaši situacija yra ir su kitais produktais – vyrauja miltiniai, bulviniai patiekalai, riebūs padažai, trūksta šviežių daržovių ir vaisių, kurių, vietoj 400 g per dieną, vaikai gauna vos 200 g. Ekspertė apgailestauja, kad ugdymo įstaigose tinkamą mėsos paruošimą dažnai apriboja turima technologinė įranga ir vietoj konvekcinių krosnelių, kuriose galima ruošti patiekalus garuose, maisto gamybai tenka rinktis keptuves.

R. Bogušienė atkreipia dėmesį, kad Lietuvoje nėra vaikų sveikatai palankios mitybos ugdymo programos, kaip muzikos ar menų užsiėmimuose, nors, jos nuomone, valgymo kultūros vaikai turėtų būti mokomi jau nuo mažų dienų. Ekspertės teigimu, svarbu ne tik suplanuoti tinkamus valgiaraščius, bet ir ugdymo įstaigų virtuvės personalą bei likusią bendruomenės dalį išmokyti sąmoningumo ir keisti požiūrį į nusistovėjusius mitybos principus: „Darželiuose neretai girdžiu, kaip vaikai raginami suvalgyti viską, kas patiekta – tai nėra normalu. Vaikai patys žino, kiek jiems reikia suvalgyti, o suaugusieji, kurie dažnai galvoja kitaip, gali sutrikdyti įgimtą saikingumo jausmą. Be to, vaikų apetitą ir nuomonę apie patiekalą dažnai lemia išvaizda – jeigu maistas į lėkštę įdėtas netvarkingai ar skęsta padaže, greičiausiai vaikas jo valgyti nenorės.“ Anot specialistės, labai svarbu ne tik patiekti sveiką maistą, bet ir ugdyti vaiko žinias apie jį – pamokėlių metu pasakoti apie naudingus ir kenksmingus produktus, galimas pasekmes organizmui. Ikimokyklinio amžiaus vaikai turėtų žinoti, kodėl paukštienos krūtinėlė ar žuvis naudingesnė už mėsainį, vaisiai – už saldumynus, o arbata ar sultys – už gazuotus gėrimus.

Specialistės atkreipia dėmesį, kad dėl didėjančio mažamečių nutukimo  atsakomybę ypač turėtų jausti tėvai. Nors darželyje draudžiama patiekti rūkytus mėsos gaminius, produktus su iš dalies hidrintais riebalais, bulvių traškučius, itin sūrius ar saldžius produktus bei patiekalus, šie „skanėstai“ dažnai vaikus pasiekia namuose. Tėvai raginami ne tik riboti nerekomenduotinų produktų kiekį, bet ir rinktis kiek įmanoma sveikesnį maisto apdorojimą: virti vandenyje, troškinti ar kepti konvekcinėje krosnelėje. Taip pat patariama dažniau rinktis liesą mėsą – paukštieną, mitybą paįvairinti žuvimi, ankštinių kultūrų produktais, daržovėmis bei vaisiais. Svarbu atminti, kad vaikų valgymo kultūra pirmiausia formuojasi namuose, stebint tėvus ir ragaujant jų pagamintą maistą. Namie sveikai valgantis vaikas, tikėtina, ir mokykloje, ir po pamokų pirmenybę teiks kokybiškiems produktams.

Komentuoti

Skaitytojų komentarai (132)

Nora Pepe 2021-09-21 21:04

Vă mulțumesc foarte mult DOCTOR ISIKOLO pentru că l-ați făcut pe fostul meu iubit să revină la mine. Scriu această minunată mărturie cu privire la acest om. Mi-a îndeplinit toate dorințele. Iubitul meu și cu mine ne-am întâlnit mai mult de 3 ani și, deși am avut atâtea certuri, dar nu ne-am gândit niciodată la o despărțire. Într-o zi, m-a sunat la telefon spunându-mi cum este obosit de relație și nu poate vedea nicăieri spre care ne îndreptăm. Au trecut luni și iubitul meu nu m-a mai contactat și nu am mai auzit de el și telefonul său mobil a fost deconectat. Știam că trebuie să caut ajutor din cauza atâtor dragoste pe care o am pentru el. Am contactat acest mare jucător de vrăji pentru că nu am mai contactat niciodată pe nimeni și vă spun că după 2 zile de contact, fostul meu iubit m-a sunat și mi-a cerut să mă vadă și a doua zi dimineață și suntem fericiți împreună cu ajutorul acestui mare vrăjitor numit DOCTOR ISIKOLO. Am promis să vă manifest lucrările tuturor și vă rugăm să contactați acest om pentru a vă ajuta la: [email protected] sau WhatsApp lui la el la: +2348133261196.

Roxana Anda 2021-09-14 11:35

Viața mea este plină de fericire pentru că DR ISIKOLO mă face să fiu fericit. Numele meu este Roxana Anda, ceea ce mi s-a întâmplat nu este ceea ce pot păstra doar pentru mine, ci și să spun lumii, astfel încât cei care au vreo problemă cu relația sau căsătoria să-și recapete dragostea și să fie fericiți din nou. Eu și iubitul meu am avut câteva probleme serioase care duc la despărțirea noastră, deoarece după aceea viața mea nu a mai fost niciodată aceeași, am încercat toate metodele pentru a-l recupera. dar au fost doar risipă de efort și pierdere de timp. Dar într-o zi, în timpul căutării mele pe internet, am dat peste cineva care mărturisește despre DR ISIKOLO. Îl contactez și îi explic problema mea. Sunt încă foarte surprins până acum cum a reușit să-l aducă înapoi pe iubitul meu în 48 de ore. Cu acest lucru grozav care s-a întâmplat în viața mea, am decis să povestesc lumii întregi despre acest mare om numit DR ISIKOLO. Pentru cei care au nevoie de ceva mi-a spus că în templul său nu este nimic imposibil. Îl cred atât de mult. Prieteni sau oricui îmi citește mărturia, dacă aveți nevoie de ajutor pentru a vă readuce fostul iubit/fostul soț sau doriți să aveți copilul, vă rugăm să-l contactați cu amabilitate prin e-mail; Trimite-i un e-mail la: [email protected] sau WhatsApp/Viber lui la: +2348133261196 și îți promit că iubitul tău va reveni cu siguranță la tine.

Patricia Paulet 2021-09-13 21:12

Șanse mari să-ți revii omul cu ajutorul DR ISIKOLO.
eu sunt Patricia Paulet. soțul meu ne-a părăsit pe mine și pe cei doi copii ai noștri timp de aproximativ 10 luni. Am trecut prin multă durere, am făcut tot ce am încercat pentru a-l face să se întoarcă la mine și la copii, dar nimic nu a funcționat. a fost într-adevăr o perioadă stresantă pentru mine, pentru că nu am vrut niciodată să trec prin durerea inimii. mi s-a spus să iau legătura cu un medic de vrajă de dragoste pentru a mă ajuta, ceea ce am făcut, am avut norocul să iau contactul lui ISIKOLO care a putut să mă ajute, l-am contactat și i-am explicat totul și i-am respectat procedurile și a făcut vraja de reuniune de dragoste care mi-a adus soțul la mine și la copiii săi în 2 zile. multumesc mult DR ISIKOLO Apreciez foarte mult ceea ce ai facut pentru mine. Iată contactul său, dacă ți se poate solicita acest lucru prin rezolvarea problemelor de relație E-mail: [email protected] Îl poți și Whatsapp pe +2348133261196